Haar ogen stralen als ze vertelt over de Weemhof in Borculo, een gebouw met een verhaal. Trudy Altink, bestuurslid van de VVAO afdeling Zutphen, noemt de Weemhof haar ‘werkhuis’. Het is haar werkplek als bouwhistorica bij STUYT architecten en ook de thuisbasis van Stichting De Weemhof waarvoor zij exposities en concerten organiseert. Maar de Weemhof is bovenal de plek die haar steeds weer inspireert, in staat stelt te experimenteren en haar vondsten te delen met klanten, kunstenaars, musici en met de mensen uit Borculo en omgeving.

 

Een wens in vervulling

Met de aankoop van de Weemhof in 2012 ging een grote wens van Altink in vervulling. “We zochten al langer een pand in Borculo waar we twee functies konden combineren: die van werk en die van het aanbieden van muzikale en kunstzinnige activiteiten. In de volksmond heet dit pand ‘de oude gemeenteschuur’. Het was een bouwval en stond zelfs op de nominatie om gesloopt te worden. Maar wij zagen meteen de mogelijkheden en ik kon niet wachten om er mee aan de slag te gaan.”

 

Als een detective aan het werk

De Weemhof biedt Altink alle gelegenheid haar talenten als bouwhistorica bot te vieren. Als een detective ging zij op zoek naar sporen uit het verleden, die iets vertellen over de leeftijd van het gebouw, de functies en de mensen die er leefden en werkten. “Dat vind ik ook fantastisch, om dit soort sporen uit te pluizen en me af te vragen hoe ik dingen bij elkaar kan brengen, of er iets te vertellen is over dit gebouw en of ik dat verhaal ook kan laten zien.”

 

Harde en zachte sporen

Ze klom op ladders en kroop onder de grond en ontdekte zo de meer ‘harde’ sporen uit het verleden. Telmerken op de oude balken uit de 15e eeuw, resten van een oude fundering en sporen van een gewelfde kelder. “Toen we voor het eerst binnenkwamen, was het heel spannend. We hadden een grote ladder meegenomen om boven te bekijken wat er nog zat en wat er nog te gebruiken was. We stonden boven op de balken en als je maar iets bewoog, dansten de balken mee. Staand op de ladder ontdekte ik de oudste sporen: de telmerken die kenmerkend waren in een periode tussen 1450 en 1540 voor het oosten van Nederland. Onder de grond zagen we twee funderingen achter elkaar. Blijkbaar is eind 19e eeuw voor de oorspronkelijke gevel een nieuwe gevel geplaatst.”

De ‘zachte’ sporen vond ze bij de oudere bewoners van Borculo. Zij vertelden haar bijzondere verhalen zoals over de cycloon van 1925 waarbij de Weemhof, wonder boven wonder, gespaard bleef. Over de familie Meijer Elzas die in 1830 de perkamentfabriek oprichtte in Borculo en die in dit pand woonde. En over de oorlog toen de bewoners in de opkamer luisterden naar Radio Oranje, om snel na de uitzending het toestel te verstoppen in de kelder. 

 

Oud en nieuw verbinden

“Het bouwhistorisch onderzoek leerde mij niet alleen iets over de geschiedenis van het pand, maar liet ook zien wat we konden behouden en wat toch vervangen moest worden, omdat het anders bijvoorbeeld niet veilig is. Je ziet duidelijk wat oud is en wat nieuw. De oude balken zijn donker, de nieuwe licht van kleur. De poort (entree) is wat vorm betreft precies zoals hij was; de luiken vervingen we door een glazen pui en daarvoor zitten weer luiken die je in delen kunt terug klappen. Staan ze open, dan kun je meteen zien wat hier binnen gebeurt. Zo verbind je oud en nieuw en binnen en buiten.”

 

Broedplaats voor duurzaam (ver)bouwen

De verbouwing van de Weemhof bood Altink ook de kans zich uit te leven in een andere passie: duurzaamheid. “Lang voordat het een hype werd, werkten wij al vanuit het principe van duurzaam (ver)bouwen. Het is hoe wij in het leven staan, hoe wij willen omgaan met dingen. Bij het opknappen experimenteerden wij met duurzame materialen. Vlas bijvoorbeeld voor muurisolatie. Dat ademt goed, houdt vocht vast en geeft dat af op het moment dat het nodig is. Dat doen ook de lemen binnenmuren. Als je vlas en leem gebruikt, krijg je een prettig binnenklimaat. Als het hier 17,5 graden is, voelt het nog plezierig aan!

We gebruiken ook nieuwe technologieën zoals een houtvergasser voor de verwarming. Dat is een hoogrendementskachel die eerst hout verbrandt en vervolgens nog een keer de vrijgekomen gassen. Met die warmte verwarmen we water voor de vloerverwarming zowel boven als beneden. En het mooie is dat we dit allemaal nu ook aan onze klanten kunnen laten zien en voelen!”

 

Platform voor kunstzinnig talent

De bovenverdieping van de Weemhof is het werkdomein van Altink, de benedenverdieping staat in het teken van kunst en muziek. Hier vinden de concerten en exposities plaats die Altink organiseert vanuit Stichting De Weemhof. En ook hierbij gaat het haar om het ontdekken, de verhalen, het laten zien en ervaren.

 

Starters en gerenommeerde kunstenaars

“De liefde voor kunst en muziek zit diep in mij. Ik volgde zelf de docentenopleiding Tekenen en Kunstgeschiedenis en vind het heerlijk om met kunst en kunstenaars bezig te zijn. Ik geniet enorm van de speurtocht naar mooie en verrassende werken of uitvoeringen. Dan ben ik eigenlijk ook een soort detective. Ik ga op zoek naar werk van starters en van gerenommeerde kunstenaars. Die laatsten vind ik vooral via mijn netwerk vanuit de kunstacademie. Om aanstormend talent op het spoor te komen, bezoek ik elk jaar een eindexamenexpositie van een kunstacademie. Dat doe ik samen met de twee vrijwilligers die voor Stichting De Weemhof werken. Dat is een heel leuk traject. We kiezen elk jaar een andere academie.“

 

Art Battle

De liefde voor kunst kun je niet vroeg genoeg stimuleren, vindt  Altink. Daarom stelt ze de Weemhof ook open voor werk van middelbare scholieren uit de omgeving van Borculo. “Op de middelbare school heb je de eindexamenvakken Kunst en Beeldende kunst. Leerlingen maken heel mooi werk dat jammer genoeg alleen in de school is te zien. Om daar verandering in te brengen, bedacht ik in 2015 een prijsvraag voor de drie middelbare scholen uit de omgeving. Alle afdelingen, VMBO, HAVO en VWO, mochten werken kiezen van hun eindexamenkandidaten die in de Weemhof tentoongesteld werden. In totaal hingen hier 27 werken. De bezoekers fungeerden als jury en kozen per afdeling een winnaar.  Het was een groot succes en daarom komt er in 2016 een tweede editie onder de naam Art Battle."

 

VVAO en de Weemhof

Altink is een vrouw van ontdekken en verbinden. De VVAO profiteert daar ook van. Helen van Vliet, illustrator en vrij kunstenaar, exposeerde in februari en maart 2016 in de Weemhof. Geboeid door haar werk vroeg Altink, die bij het ontwerp van de jaarkalender 2016 voor de afdeling Zutphen op zoek was naar een inspirerend beeld over techniek, of van Vliet een tekening voor de boekenlegger wilde maken. Deze samenwerking leidde tot een kleurrijke en informatieve boekenlegger met daarop de belangrijkste bijeenkomsten in 2016; een prachtig geheugensteuntje voor leden en een aantrekkelijk PR-instrument voor de afdeling!