Zolang het percentage vrouwen in de politiek sterk ondervertegenwoordigd is, roepen wij vrouwen op om 'strategisch te stemmen'. Met de komende verkiezing van de Nederlandse leden van het Europees Parlement op donderdag 23 mei willen we dit weer graag onder de aandacht brengen.

Veel mensen stemmen bewust op de eerste vrouw op de stemlijst van de partij van hun voorkeur. Dat is heel sympathiek, echter het levert niet zoveel op. Effectiever is daarom om op een vrouw te stemmen die wat lager op de lijst staat en mogelijk (gezien het verwachte aantal zetels van deze partij) net wel of net niet benoemd zal worden. Door een groot aantal voorkeursstemmen te krijgen, heeft zij meer kans om wel een zetel te verwerven. Hiermee kunnen we het percentage vrouwen die actief zijn in de politiek vergroten. In 2018 heeft dit geleid tot aanzienlijk meer vrouwen in de gemeenteraden met voorkeursstemmen, dan op basis van de kieslijsten was gebeurt. Je stem doet er dus zeker toe.

Achtergrondinformatie (zie ook website van  https://stemopeenvrouw.com )

Waarom meer vrouwen in de politiek?

Op dit moment zijn vrouwen bij lange na niet gelijk vertegenwoordigd in de politiek. Zo is slechts 30 procent van de raadsleden vrouw, 20 procent van de burgemeesters, en 35 procent van de Tweede Kamerleden. Meer diversiteit in de samenstelling van de politiek komt ten goede aan de kwaliteit van de democratie. Uit onderzoek blijkt dat als de volksvertegenwoordiging de bevolking goed weerspiegelt, de politieke agenda een betere weergave zal zijn van de onderwerpen die spelen in de samenleving. Dat leidt o.a. tot grotere legitimiteit en representativiteit, groter bereik van de besluiten van de gemeenteraad en extra deskundigheid in gedecentraliseerde sectoren zoals de zorg. 

Daarnaast is zichtbaarheid van vrouwen in de politiek goed voor vrouwenemancipatie; zij fungeren als rolmodel voor andere vrouwen en meisjes, met én zonder politieke ambitie.

Gelijke representatie krijg je niet vanzelf; het is van belang dat vrouwen zelf meer actief worden in de politiek. Stem dus niet alleen op een vrouw, maar word ook lid van een partij, en meld je bijvoorbeeld aan voor een commissie.

Zorgt stemmen op vrouwen echt voor meer vrouwen in de politiek?

Ja! Maar je moet wel slim stemmen. Veel mensen stemmen ‘gewoon’ op de eerste persoon op de lijst (de zogenaamde lijsttrekker). Als je dat niet doet, en bijvoorbeeld op de eerste vrouw op de lijst stemt, dan heet dat een voorkeurstem. Als je een voorkeurstem uitbrengt op de vrouw die jouw voorkeur heeft, kan dat van grote invloed zijn op wie er in het politieke orgaan waarop je stemt belandt.  Stem dus niet automatisch op de hoogst geplaatste vrouw, maar kijk eens lager op de lijst. Juist die kandidaten hebben vaak jouw voorkeurstem nodig. Door het spreiden van onze stemmen zorgen we voor meer diverse lijsten, en meer vrouwen in de raad. En bovenal: zoek natuurlijk een vrouw die bij jou past!

Bij sommige verkiezingen kunnen peilingen een hulpmiddel zijn. Stel dat een partij volgens de peilingen 5 zetels krijgt, stem dan op een vrouw buiten die buiten die eerste 5 kandidaten valt. Op deze manier stemden kiezers in 2017 drie vrouwen extra in de Tweede Kamer, en in 2018 tientallen vrouwen in de gemeenteraad.

Wat verbetert er als er meer vrouwen in de politiek komen?

Uit onderzoek blijkt dat representatie van groot belang is: jonge meisjes zijn ambitieuzer in het nastreven van hun carrière als ze vrouwelijke politieke leiders hebben. Ook is vastgesteld dat thema’s die belangrijker worden gevonden door vrouwen vaker door vrouwelijke dan mannelijke leiders worden geïmplementeerd. Dit heeft positieve lange termijn gevolgen (rapport UNWomen): minder ongelijkheid, meer aandacht voor zorg en educatie leidt meer banen, eerlijkere verdeling van goederen en tot afname van kindersterfte.

Tevens hebben vrouwen in de politiek een positief effect op de nationale industrie, betrekkingen met buurlanden, defensie, klimaatproblematiek, wetenschap en landbouw. Kortom: meer vrouwen in de politiek is gunstig voor de hele samenleving.

Het gaat toch om iemands kwaliteit, en niet om geslacht?

Kwaliteit is absoluut belangrijk! Zoek dus vooral een vrouw die past bij jouw eisen. Want behalve kwaliteit zijn voor een goede volksvertegenwoordiging ook andere kenmerken van belang. Je achtergrond, bijvoorbeeld dat je vrouw bent, vormt mede je ervaringen en perspectief op de samenleving. Voor goede vertegenwoordiging van die ervaringen, is het is belangrijk dat dit perspectief in de politiek en een stem krijgt.

Daarbij hoort de politiek een weerspiegeling te zijn van de hele samenleving, en heeft het een voorbeeldfunctie. De zichtbaarheid van vrouwen in hoge, gerespecteerde posities draagt bij aan de emancipatie van vrouwen en meisjes. Wij hebben nog nooit een vrouwelijke premier gehad, en zijn bijna alle lijsttrekkers man. Je ziet dit terug in bijvoorbeeld het bedrijfsleven. 

Kortom: zowel omdat politiek plaats moet bieden voor alle perspectieven, als vanwege de voorbeeldfunctie van politiek, is het belangrijk dat we meer vrouwen het Europees Parlement in stemmen.