5 minuten lezen

 

De jaren 2018 en 2019 zijn bijzondere jaren voor de vrouwenbeweging. Zo vieren we in 2019 100 jaar Vrouwenkiesrecht en bestond de VVAO in 2018 100 jaar en de Nederlandse Vrouwen Raad (NVR) zelfs 120 jaar. Onder de titel ‘# Feminext’ organiseerde de NVR in december 2018 een symposium in het KPMG gebouw in Amstelveen. VVAO-lid Angela Klunder was daarbij en doet verslag.

 

Meer diversiteit

Bert Ferwerda, Chief Human Resources Officer bij KPMG Nederland opent de bijeenkomst. Hij memoreert dat Sir William Barclay Peat, de P in KPMG, al in 1924 er voor zorgde dat vrouwen konden werken als register accountant.

Het huidige KPMG streeft naar een verhouding van 50 vrouwen-50 mannen bij de instroom van nieuwe medewerkers. Alleen de ICT afdeling is een uitzondering hierop. Daar is nu 17,5 % vrouwen werkzaam. In 2025 moet dat percentage 30% zijn.

Diversiteit betekent voor KPMG niet alleen meer aandacht voor gender, maar ook bijvoorbeeld meer culturele diversiteit. Nederland blijft, in vergelijking met andere landen, achter als het gaat om diversiteit in bedrijven. In het buitenland zien we andere verhoudingen. Zo is in het Verenigd Koninkrijk de verhouding meer gelijk. En dat geldt ook voor Scandinavië en de Verenigde Staten.

 

Stilstand?

Nenita La Rose, voorzitter van de NVR en gemeenteraadslid voor de PVDA in Amsterdam, gaat vervolgens in op het ontstaan van de NVR. Het jaar 1898 vormde een keerpunt voor de emancipatie van vrouwen door de organisatie van de Nationale Tentoonstelling van Vrouwenarbeid. Deze tentoonstelling liet zien hoeveel werk vrouwen al verzetten en wat er nog te doen viel als het gaat om gelijkheid.

 

 

Nenita La Rose Nederlandse Vrouwen Raad

Nenita La Rose, voorzitter Nederlandse Vrouwen Raad

 

La Rose vraagt zich af of we nu in een tijdperk van stilstand zijn gekomen? Immers, de groei van het aandeel vrouwen in de politiek, op de arbeidsmarkt en in leidinggevende posities stagneert. Op de Wereldranglijst voor gendergelijkheid 2018 staat Nederland op de 27e plaats. Een stijging van 5 plaatsen ten opzichte van 2017, maar nog steeds lager dan in 2016 (16e plaats). Een voltooide emancipatie is dan ook niet aan de orde, aldus La Rose.  

 

If I were a  boy, just for one day. 

 

Zij haalt daarbij zangeres Beyoncé aan die in 2008 zong: 'If I were a boy, just for one day', en hiermee de vinger legt op de absolute onaanraakbaarheid van mannen.

 

Samen met mannen

La Rose vraagt zich af hoe wij het paradigma van vrouwelijke ondergeschiktheid definitief kunnen doorbreken? Dat kan volgens haar door vanuit de vrouwelijke saamhorigheid, 'sisterhood', te blijven strijden mét mannen! Emancipatie is geen exclusief ‘vrouwen-ding’. De feministische beweging moet, aldus La Rose, opener zijn en verleden, heden en toekomst verbinden met thema’s die nu actueel zijn. Om dit te bereiken blijft de NVR kritisch naar overheden en beleidsmakers, gaat zij door met beleidsbeïnvloeding en op zoek naar nieuwe, eigentijdse strategieën en nieuwe samenwerkingsvormen. In 2030 moet de NVR een sterk forum zijn voor vrouwen. 

 

Internationale aansluiting

Anneke van Doorne-Huiskes, socioloog, emeritus hoogleraar, Lid van Verdienste van de VVAO en voorzitter van de Adviescommissie NVR, plaatst de geschiedenis van de NVR en het feminisme in historisch perspectief. Zij spreekt over de oprichting van de Vereniging Nationale Tentoonstelling van Vrouwenarbeid (1896) die uitmondde in de gelijknamige tentoonstelling in 1898. Na de tentoonstelling richtte het tentoonstellingsbestuur de Nationale Vrouwenraad van Nederland op en sloot zij zich aan bij de Internationale Vrouwenraad. Belangrijk doel van de Nationale Vrouwenraad was het contact tussen Nederlandse vrouwenorganisaties te verbeteren en aanspreekpunt te zijn voor de internationale vrouwenbeweging.

 

Van forumfunctie tot beleidsbeïnvloeding

Tot de jaren 60/70 van de vorige eeuw de lag focus van de Nationale Vrouwenraad op informatie-uitwisseling en had de Vrouwenraad vooral een forumfunctie. Andere organisaties, zoals het Nationaal Vrouwen Comité (NVC), mede-opgericht door Marie Anne Tellegen, waren meer actiegericht. Het NVC zette zich in voor het versterken van het saamhorigheidsgevoel en de eigenwaarde van vrouwen. Zij bereikte ook dat vrouwen toegang kregen tot hoge posities in het kabinet.

 

Anneke van Doorne-Huiskes VVAO

Anneke van Doorne-Huiskes

 

In de jaren 60 ontstond de tweede feministische golf. Joke Smit en Hedy d’ Ancona richtten in 1968 de Vereniging Man Vrouw Maatschappij op en in 1969 ontstond Dolle Mina. Beide organisaties werden eind jaren 70/80 opgeheven, maar hun gedachtengoed en emancipatiewerk werd door anderen voortgezet.

In 1974 fuseerden de Nationale Vrouwenraad en het Nationaal Vrouwen Comité tot de Nederlandse Vrouwen Raad. Belangrijke thema’s voor de NVR zijn arbeid, balans arbeid en zorg, gezondheidszorg, diversiteit, duurzaamheid en milieu.

 

Feminisme 4.0

Marianne Verhoeven, hoofdredacteur van OPZIJ benoemt in haar keynote vier feministische golven. Aletta Jacobs zette de eerste golf in met haar strijd voor vrouwenkiesrecht en de bevordering van anti-conceptie. De tweede golf werd in gang gezet door Joke Smit en Hedy d'Ancona. In de derde golf plukten de vrouwen de vruchten van de eerdere golven en waren ze niet zo activistisch. Vrouwen kunnen en mogen studeren. Er is een koestering van de welvaart.

Nu is er een vierde golf, of 'Feminisme 4.0' zoals Verhoeven het noemt. Deze golf is kritischer, activistischer, vrouwen maken hun eigen keuzes, of ze fulltime of parttime werken bijvoorbeeld, als je je maar bewust bent van de consequenties. Je leert en je kunt het herzien.

 

Geef elkaar Zusterschap cadeau!

 

Verhoeven ziet echter ook, wat zij noemt, rare stromen, die hekelen als je geen 5 dagen werkt. Zij haalt Heleen Mees aan: '5 dagen werken, minder is verkwanselen van je studie!' en Michelle Obama: 'Vrouwen leggen de lat veel hoger voor elkaar!'

 

Zusterschap cadeau

Verhoeven pleit voor 'Zusterschap' en startte in Opzij een rubriek onder die zelfde naam waarin ze in interviews met bekende vrouwen laat zien wat je verliest als er geen zusterschap is. Geïnspireerd door schrijfster Etchica Voorn (‘Dubbelbloed’) roept zij de aanwezigen op elkaar Zusterschap cadeau te geven!

 

 

Meer informatie over het jubileum van de NVR en de workshops in het middagprogramma lees je hier.